Palący problem - refluks

Palący problem – refluks


Choroba refluksowa dotyka 10-20 proc. populacji zachodniej; w samych Stanach Zjednoczonych cierpi na nią około 18,6 miliona ludzi. W populacji osób dorosłych, symptomy choroby refluksowej przynajmniej raz w tygodniu odczuwa 10-20 proc. chorych, natomiast 15-40 proc. osób minimum raz w miesiącu.

Refluks żołądkowo-przełykowy (GERD – gastroesophageal reflux disease) definiowany jest jako „przewlekłe schorzenie, związane z zarzucaniem treści żołądkowo-dwunastniczych do przełyku oraz sąsiadujących organów, co skutkuje szerokim spektrum objawów, przebiegających z uszkodzeniem tkanek lub bez [niego]”. Inna definicja brzmi: „GERD to stan powstały w wyniku zarzucania wstecznego treści pokarmowych, co skutkuje uciążliwymi objawami i komplikacjami”.
GERD wywiera istotny wpływ na budżet służby zdrowia. Tylko w USA roczne koszty bezpośrednie związane z konsultacjami medycznymi, diagnostyką oraz leczeniem wynoszą około 9,3 mld USD. Co więcej, koszty pośrednie związane z absencją chorobową wynoszą około 75 miliardów USD. Powyższe liczby implikują fakt, iż GERD wywiera istotny wpływ na jakość życia pacjentów.

Patogeneza refluksu
Do czynników sprzyjających rozwojowi GERD zalicza się dysfunkcję zwieracza dolnego przełyku, nieprawidłowy pasaż treści pokarmowych w przełyku, zredukowane wydzielanie ślinianek oraz opóźnione opróżnianie żołądka. GERD związany jest z przejściowymi relaksacjami zwieracza dolnego przełyku (tLESRs – transient lower esophageal sphincter relaxations), co skutkuje zarzucaniem wstecznym treści pokarmowych. Zaobserwowano, iż rozwojowi GERD sprzyja podeszły wiek i długotrwałe przyjmowanie leków we współistniejących chorobach, takich jak nadciśnienie, choroby sercowo-naczyniowe, choroby płuc oraz depresja; może to skutkować obniżeniem napięcia zwieracza dolnego przełyku. Do leków tych można zaliczyć nitraty, blokery kanałów wapniowych, benzodiazepiny, leki antycholinergiczne oraz antydepresanty.

W przebiegu przewlekłej choroby refluksowej obserwuje się uszkodzenie śluzówki przełyku, powstające w wyniku działania kwasu żołądkowego oraz pepsyny, jednak zmiany mogą być wywołane również sokami wydzielanymi przez dwunastnicę. Interesującym jest fakt, iż współistniejące zakażenie Helicobacter pylori związane jest z redukcją wydzielania soków żołądkowych, a więc jednoczesnym spadkiem objawów refluksu.

Objawy kliniczne
Najczęściej zgłaszanymi objawami GERD jest zgaga oraz zarzucanie treści pokarmowych do przełyku. Inne, mniej nasilone symptomy obejmują powrót kwaśnej treści w okolice gardła, odbijanie oraz mdłości. Wraz z rozwojem choroby refluksowej obserwuje się pogorszenie objawów oraz rozwój nowych, takich jak niestrawność, odynofagia (bolesne przełykanie), anemia, nieuzasadniony spadek masy ciała oraz krwawienia z przewodu pokarmowego.

Zgaga charakteryzuje się uczuciem pieczenia w obrębie przełyku, które może promieniować w okolice karku, gardła oraz pleców. Może to stanowić podpowiedź w rozpoznaniu GERD. Zgaga najczęściej występuje po obfitych posiłkach i wysiłku fizycznym. Niestrawność i problemy z połykaniem odnotowano u 7-22 proc. populacji cierpiącej na refluks.

Powikłania
Powikłania choroby refluksowej są szczególnie częste wśród osób w podeszłym wieku, ich przebieg pogarsza się wraz z wiekiem pacjenta. Można je podzielić na dwie grupy: powikłania zlokalizowane w obrębie przełyku lub poza przełykiem.
Najczęściej spotykanym powikłaniem, zarówno wśród młodszych, jak i starszych pacjentów, jest zapalenie przełyku. Przebieg zapalenia przełyku może rozpoczynać się od nieerozyjnego zapalenia przełyku, następnie przejść w poważne uszkodzenia śluzówki, a nawet krwawienia. Nieleczona choroba refluksowa może skutkować stanami przed­nowotworowymi, takimi jak przełyk Barretta, a następnie rozwojem nowotworu przełyku. Powikłania poza przełykiem mogą obejmować atypowy ból w klatce piersiowej, zapalenie gardła, zapalenie ucha środkowego, zapalenie zatok i wiele innych.

Postępowanie terapeutyczne
Celem terapii choroby refluksowej przełyku jest eliminacja symptomów, regeneracja śluzówki, zapobieganie i leczenie powikłań oraz utrzymywanie remisji choroby. Większość pacjentów może być leczona z sukcesem przy wykorzystaniu metod nieinwazyjnych, takich jak zmiana stylu życia i farmakoterapia. Szczególną skutecznością charakteryzują się antagoniści receptora histaminowego H-2, w tym cymetydyna, ranitydyna lub nizatydyna, ponieważ zmniejszają wydzielanie kwasu żołądkowego i powodują złagodzenie objawów GERD. Najwyższą skutecznością odznaczają się inhibitory pompy protonowej, takie jak esomeprazol, rabeprazol i dekslansoprazol. Posiadają również dodatkową zaletę – u osób starszych, które cierpią na problemy z połykaniem tabletek, zawartość kapsułek może zostać zmieszana z wodą, sokiem lub np. dodana do jogurtu. Niekiedy rozważa się postępowanie chirurgiczne, jednak wciąż brakuje jednoznacznych dowodów, która z metod jest skuteczniejsza – operacja czy farmakoterapia.
Podsumowując, choroba refluksowa przełyku stanowi powszechny i uciążliwy problem. Niewłaściwie leczona, może skutkować groźnymi dla życia powikłaniami, w tym nowotworami. W większości przypadków, zastosowanie terapii inhibitorami pompy protonowej oraz trwała zmiana stylu życia pozwalają zminimalizować symptomy choroby i znacząco poprawić jakość życia pacjentów.


Czym grozi refluks?
Przyczyną choroby refluksowej jest zła dieta, stres, szybkie tempo życia, stosowanie niektórych leków. Chory na refluks odczuwa zgagę, ból, pieczenie, dyskomfort w nadbrzuszu, bóle w klatce piersiowej, a nawet objawy ze strony układu oddechowego. Długotrwały refluks może doprowadzić do raka przełyku.


Piśmiennictwo
1. Moraes-Filho J., Cecconello I., Gama-Rodrigues J., Castro L., Henry M.A., Meneghelli U.G., Quigley E. Brazilian consensus on gastroesophageal reflux disease: proposals for assessment, classification, and management. Am J Gastroenterol 2002; 97: 241-248.
2. Chait M.M., et al. Gastroesophageal reflux disease: important considerations for the older patients. World J Gastrointestinal Endosc 2010; 2(12): 388-96.
3. Vakil N., van Zanten S.V., Kahrilas P., Dent J., Jones R. The Montreal definition and classification of gastroesophageal reflux disease: a global evidence-based consensus. Am J Gastroenterol 2006; 101: 1900-1920.
4. Shaheen N.J., Hansen R.A., Morgan D.R., Gangarosa L.M., Ringel Y., Thiny M.T., Russo M.W., Sandler R.S. The burden of gastrointestinal and liver diseases, 2006. Am J Gastroenterol 2006; 101: 2128-2138.
5. Fujiwara Y., Higuchi K., Watanabe Y., Shiba M., Watanabe T., Tominaga K., Oshitani N., Matsumoto T., Nishikawa H., Arakawa T. Prevalence of gastroesophageal reflux disease and gastroesophageal reflux disease symptoms in Japan. J Gastroenterol Hepatol 2005; 20: 26-29.
6. Wong W.M., Lai K.C., Lam K.F., Hui W.M., Hu W.H., Lam C.L., Xia H.H., Huang J.Q., Chan C.K., Lam S.K., Wong B.C. Prevalence, clinical spectrum and health care utilization of gastro-oesophageal reflux disease in a Chinese population: a populationbased study. Aliment Pharmacol Ther 2003; 18: 595-604.
7. El-Serag H.B. Time trends of gastroesophageal reflux disease: a systematic review. Clin Gastroenterol Hepatol 2007; 5: 17-26.
8. Sandler R.S., Everhart J.E., Donowitz M., Adams E., Cronin K., Goodman C., Gemmen E., Shah S., Avdic A., Rubin R. The burden of selected digestive diseases in the United States. Gastroenterology 2002; 122: 1500-1511.
9. Johnson D.A., Fennerty M.B. Heartburn severity underestimateserosive esophagitis severity in elderly patients with gastroesophageal reflux disease. Gastroenterology 2004; 126:660-664.
10. Richter J.E. Gastroesophageal reflux disease in the older patient: presentation, treatment, and complications. Am J Gastroenterol 2000; 95: 368-373.
11. Kahrilas P.J. Clinical practice. Gastroesophageal reflux disease. N Engl J Med 2008; 359: 1700-1707.

POLECANE DLA CIEBIE

START TYPING AND PRESS ENTER TO SEARCH