Interakcje leków ziołowych z syntetycznymi

Interakcje leków roślinnych z syntetycznymi


Interakcje leków syntetycznych z lekami pochodzenia roślinnego są istotnym, ale niedocenianym problemem codziennej praktyki farmaceuty. Niebezpieczeństwo, że dojdzie do interakcji, wzrasta proporcjonalnie do zwiększania ilości przepisywanych leków.

Ostatnie badania wskazują, że ponad 50 proc. dorosłych pacjentów stosuje przynajmniej jeden lek Rx, a 7 proc. tej populacji przyjmuje pięć i więcej leków dostępnych na receptę. Spośród tej grupy około 20 proc. pacjentów przyjmuje leki pochodzenia roślinnego.

Skutki samoleczenia
W świadomości społecznej leki roślinne stanowią pewną i bezpieczną strategię terapeutyczną w opiece zdrowotnej, ze względu na długą tradycję stosowania produktów ziołowych. Znaczny odsetek populacji (szczególnie starszej), darząc preparaty ziołowe zaufaniem, chętnie stosuje roślinne produkty lecznicze, przy czym obserwowana jest wzrastająca tendencja do wykorzystywania wspomagającego działania leku roślinnego oraz suplementów diety zawierających przetwory lub związki czynne pochodzenia roślinnego podczas farmakoterapii oraz w celach szeroko rozumianej profilaktyki. Coraz częściej dochodzi do samoleczenia i polipragmazji, co niesie ryzyko wystąpienia działań niepożądanych oraz zachodzenia zarówno negatywnych, jak i pozytywnych interakcji pomiędzy lekami ziołowymi i syntetycznymi oraz pomiędzy składnikami pożywienia i lekami.

Fazy interakcji
Wzajemne oddziaływanie leków może zachodzić na różnych etapach procesów farmakologicznych. Wyróżnia się interakcje w fazie farmaceutycznej (chemiczne i fizyczne), w fazie farmakodynamicznej o charakterze antagonizmu lub synergizmu (addycyjny lub hiperaddycyjny) oraz w fazie farmakokinetycznej (dotyczące absorpcji leku, dystrybucji, jego metabolizmu oraz eliminacji).
W fazie farmakokinetycznej interakcje pomiędzy lekiem roślinnym i syntetycznym mogą zachodzić już na etapie absorpcji, co powoduje zmiany farmako­kinetyki leków przyjmowanych doustnie.

Przykładowe interakcje
Większość interakcji z lekiem roślinnym polega na hamowaniu absorpcji leków, chociaż może wystąpić spotęgowanie wchłaniania. Rośliny lecznicze mogą zmniejszać wchłanianie poprzez tworzenie kompleksów w roztworach wodnych, na przykład z metalami (m.in. wapniem), garbnikami i związkami polifenolowymi. Aktywność glikoproteiny P ma znaczny wpływ na poziom leków w surowicy w wyniku blokowania lub ułatwienia transportu przez błonę komórkową. Kurkumina, sylimaryna i inne składniki roślin leczniczych mogą z kolei wpływać na aktywność glikoproteiny P. Leki zmieniające perystaltykę jelit mogą opóźniać lub zmniejszać wchłanianie innej substancji. Opóźnienie wchłaniania nie wpływa na stopień absorpcji leku (powierzchnia pola pod krzywą – AUC – nie zmienia się), wydłuża się natomiast czas osiągnięcia stężenia terapeutycznego. Zmniejszenie wchłaniania może doprowadzić do sytuacji, w której nie zostają osiągnięte stężenia terapeutyczne, bez zmiany czasu wchłaniania leku.

Leki przeczyszczające (antrachinony i antranole) nasilają opróżnianie żołądkowe i pasaż jelitowy, co powoduje zmniejszenie absorpcji innych jednocześnie stosowanych leków. Tego rodzaju interakcje mogą być tworzone przez rośliny lecznicze zawierające antranoidy: Cassia senna L., Cassia angustifolia Vahl., Rhamnus frangula L., Rheum officinale Baill., Rheum palmatum L., Aloe barbadensis Mill. Kolejną grupą związków są związki śluzowe, które – osłaniając śluzówkę przewodu pokarmowego – mogą zmniejszać wchłanianie leków syntetycznych. Roślinami zawierającymi te związki czynne są Linum usitatissimum L., Althaea officinalis L., Plantago lanceolata L.

POLECANE DLA CIEBIE

START TYPING AND PRESS ENTER TO SEARCH